# Örnek System V Servis Oluşturma

System V init (SysVinit) sisteminde, servisler `/etc/init.d/` (veya `/etc/rc.d/init.d/`) dizininde bulunan kabuk betikleri (shell scripts) ile yönetilir. Bu betikler, servisi başlatmak (`start`), durdurmak (`stop`), yeniden başlatmak (`restart`) ve durumunu sorgulamak (`status`) gibi eylemleri gerçekleştiren mantığı içerir.

Aşağıda, basit bir servisi yönetmek için temel bir SysVinit betiği iskeleti verilmiştir. Bu betik, `/usr/local/bin/benimservisim` adlı bir programı `benimkullanici` kullanıcısı olarak çalıştırdığını varsayar ve PID dosyasını `/var/run/benimservisim.pid` olarak kullanır.

```bash
#!/bin/sh
### BEGIN INIT INFO
# Provides:          benimservisim
# Required-Start:    $remote_fs $syslog
# Required-Stop:     $remote_fs $syslog
# Default-Start:     2 3 4 5
# Default-Stop:      0 1 6
# Short-Description: Benim örnek servisimi başlatır/durdurur
# Description:       Bu betik, /usr/local/bin/benimservisim daemon'ını yönetir.
### END INIT INFO

# Betik değişkenleri
DAEMON=/usr/local/bin/benimservisim
DAEMON_ARGS="" # Daemon'a geçilecek argümanlar (varsa)
NAME=benimservisim
DESC="Benim Örnek Servisim"
PIDFILE=/var/run/$NAME.pid
SCRIPTNAME=/etc/init.d/$NAME
RUNASUSER=benimkullanici # Servisi çalıştıracak kullanıcı

# Dağıtıma özgü fonksiyon kütüphanesini yükle
# Debian/Ubuntu:
. /lib/lsb/init-functions
# RHEL/CentOS:
# . /etc/rc.d/init.d/functions 

# Yardımcı fonksiyonlar (start-stop-daemon Debian/Ubuntu'da yaygındır)
do_start() {
    # start-stop-daemon --start --quiet --pidfile $PIDFILE --chuid $RUNASUSER --exec $DAEMON --test > /dev/null || return 1
    # start-stop-daemon --start --quiet --pidfile $PIDFILE --chuid $RUNASUSER --exec $DAEMON -- $DAEMON_ARGS || return 2
    # Alternatif (daha basit, start-stop-daemon yoksa):
    if [ -f $PIDFILE ]; then
        log_daemon_msg "$DESC zaten çalışıyor" "$NAME"
        log_end_msg 0
        return 1
    fi
    log_daemon_msg "$DESC başlatılıyor" "$NAME"
    su -s /bin/sh -c "$DAEMON $DAEMON_ARGS & echo \$! > $PIDFILE" $RUNASUSER
    log_end_msg $?
}

do_stop() {
    # start-stop-daemon --stop --quiet --retry=TERM/30/KILL/5 --pidfile $PIDFILE --name $NAME
    # RETVAL="$?"
    # [ "$RETVAL" = 2 ] && return 2
    # start-stop-daemon --stop --quiet --oknodo --retry=0/30/KILL/5 --exec $DAEMON
    # [ "$?" = 2 ] && return 2
    # rm -f $PIDFILE
    # return "$RETVAL"
    # Alternatif (daha basit):
    if [ ! -f $PIDFILE ]; then
        log_daemon_msg "$DESC zaten durdurulmuş" "$NAME"
        log_end_msg 0
        return 1
    fi
    log_daemon_msg "$DESC durduruluyor" "$NAME"
    PID=$(cat $PIDFILE)
    kill $PID
    # kill komutunun başarılı olup olmadığını kontrol et (daha gelişmiş kontrol eklenebilir)
    sleep 1 # Durması için biraz bekle
    rm -f $PIDFILE
    log_end_msg $?
}

case "$1" in
  start)
    do_start
    ;;
  stop)
    do_stop
    ;;
  status)
    # status_of_proc -p $PIDFILE "$DAEMON" "$NAME" && exit 0 || exit $?
    # Alternatif (daha basit):
    if [ -f $PIDFILE ]; then
        PID=$(cat $PIDFILE)
        if ps -p $PID > /dev/null; then
            log_daemon_msg "$DESC çalışıyor (PID $PID)" "$NAME"
            log_end_msg 0
            exit 0
        else
            log_daemon_msg "$DESC çalışmıyor ama PID dosyası ($PIDFILE) mevcut" "$NAME"
            log_end_msg 1
            exit 1
        fi
    else
        log_daemon_msg "$DESC çalışmıyor" "$NAME"
        log_end_msg 3
        exit 3
    fi
    ;;
  restart|force-reload)
    log_daemon_msg "$DESC yeniden başlatılıyor" "$NAME"
    do_stop
    # Durması için biraz bekle
    sleep 1 
    do_start
    ;;
  *)
    echo "Kullanım: $SCRIPTNAME {start|stop|status|restart|force-reload}" >&2
    exit 3
    ;;
esac

exit 0
```

**Açıklamalar:**

* **LSB Headers (`### BEGIN INIT INFO ... ### END INIT INFO`):** Bu başlıklar, `update-rc.d` ve `chkconfig` gibi araçların betik hakkında bilgi (bağımlılıklar, varsayılan runlevel'lar vb.) edinmesini sağlar. İsteğe bağlıdır ancak iyi bir pratiktir.
* **Fonksiyon Kütüphanesi:** Dağıtımlar genellikle servis betiklerinde kullanılmak üzere standart fonksiyonlar (`log_daemon_msg`, `log_end_msg`, `status_of_proc` vb.) içeren bir kütüphane sağlar. Bu, betiklerin daha tutarlı ve okunabilir olmasını sağlar. Örnekte hem Debian/Ubuntu (`/lib/lsb/init-functions`) hem de RHEL/CentOS (`/etc/rc.d/init.d/functions`) için kaynak satırı yorum olarak gösterilmiştir. Ayrıca `start-stop-daemon` (Debian/Ubuntu) gibi yardımcı programlar da kullanılabilir. Örnekte daha basit, genel komutlarla (`su`, `kill`, `ps`) alternatifler de gösterilmiştir.
* **`case "$1" in ... esac`:** Betiğe verilen ilk argümana (`start`, `stop` vb.) göre ilgili fonksiyonu (`do_start`, `do_stop`) çağırır.
* **PID Dosyası:** Servisin işlem ID'sini (PID) saklamak için genellikle `/var/run/` altında bir `.pid` dosyası kullanılır. Bu, servisin durumunu kontrol etmek ve durdurmak için kullanılır.
* **Kullanıcı Değiştirme:** Servisler genellikle root olarak başlatılmaz. `su` veya `start-stop-daemon --chuid` gibi komutlarla belirtilen kullanıcıya (`RUNASUSER`) geçiş yapılır.

**Kullanım:**

1. Betiği `/etc/init.d/benimservisim` olarak kaydedin.
2. Çalıştırma izni verin: `sudo chmod +x /etc/init.d/benimservisim`.
3. Servisi yönetin:

   ```bash
   sudo service benimservisim start
   sudo service benimservisim status
   sudo service benimservisim stop
   ```
4. Başlangıçta otomatik çalışması için etkinleştirin:

   ```bash
   # Debian/Ubuntu
   sudo update-rc.d benimservisim defaults 
   # veya
   # sudo update-rc.d benimservisim enable

   # RHEL/CentOS
   sudo chkconfig --add benimservisim
   sudo chkconfig benimservisim on 
   ```

Bu, SysVinit için temel bir servis betiği örneğidir. Gerçek dünya betikleri genellikle daha karmaşık hata kontrolü ve yapılandırma seçenekleri içerir. Modern systemd sistemlerinde servis yönetimi için `.service` unit dosyaları kullanılır ve bu genellikle daha basit ve güçlü bir yöntemdir.


---

# Agent Instructions: Querying This Documentation

If you need additional information that is not directly available in this page, you can query the documentation dynamically by asking a question.

Perform an HTTP GET request on the current page URL with the `ask` query parameter:

```
GET https://linux-yonetimi.veriteknik.net.tr/user-space/system-v/oernek-system-v-servis-olusturma.md?ask=<question>
```

The question should be specific, self-contained, and written in natural language.
The response will contain a direct answer to the question and relevant excerpts and sources from the documentation.

Use this mechanism when the answer is not explicitly present in the current page, you need clarification or additional context, or you want to retrieve related documentation sections.